Memur OdakMemur OdakGYS
Ana sayfa · Unvanlar · Unvan değişikliği · Sosyal Çalışmacı

ASHB unvan değişikliği sınavı

Sosyal Çalışmacı unvan değişikliği soruları ve konu özeti

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Sosyal Çalışmacı unvan değişikliği sınavı 2025 resmî tablosuna göre 50 sorudur. Aşağıda konu dağılımı, her konunun kısa özeti ve cevaplı-açıklamalı soruları yer alır.

50soru
18konu
2025resmî tablo

Konu özetleri

Aile ile Sosyal Hizmet

  • Bowen: benlik farklılaşması, üçgenleme, kuşaklararası aktarım. Genogram en az üç kuşağı gösterir; ekomap aile-çevre ilişkilerini.
  • Minuchin (yapısal): alt sistemler, katı/dağınık sınırlar, kuşaklar arası koalisyon; hedef ebeveyn alt sistemini güçlendirmek.
  • Satir iletişim kalıpları: suçlayıcı, yatıştırıcı, aşırı akılcı, ilgisiz; hedef tutarlı (uyumlu) iletişim.
  • BM Çocuk Hakları Sözleşmesi m.3: çocuğun üstün yararı. Çocuk korumada öncelik aileyi güçlendirme, kurum bakımı son seçenek.

Aile ile Sosyal Hizmet soruları →

Grupla Sosyal Hizmet

  • Tuckman: oluşum - fırtına (lidere meydan okuma, çatışma) - norm oluşturma - işleme - dağılma.
  • Yalom terapötik faktörleri: umut aşılama, evrensellik, bilgi paylaşımı, özgecilik, katarsis, kişilerarası öğrenme, grup uyumu.
  • Toseland-Rivas: tedavi grupları ve görev grupları (komite, ekip). Kapalı grup: üye alınmaz; açık grup: üye girişi süreklidir.
  • Sosyometri ve sosyogram: Moreno. Grup uyumu = "biz" duygusu.

Grupla Sosyal Hizmet soruları →

İnsan Davranışı ve Sosyal Çevre

  • Bronfenbrenner: mikro (aile, okul), mezo (aile-okul ilişkisi), ekzo (ebeveynin işyeri), makro (kültür), krono (zaman).
  • Erikson: güven, özerklik, girişim, çalışkanlık, kimlik, yakınlık, üretkenlik, benlik bütünlüğü (yaşlılık; karşıtı umutsuzluk).
  • Ainsworth: güvenli, kaygılı-kaçınan, kaygılı-kararsız; Main-Solomon: dağınık bağlanma.
  • Piaget dönemleri; Kübler-Ross yas evreleri: inkâr, öfke, pazarlık, depresyon, kabul. Sistem kuramı: homeostazi, sinerji.

İnsan Davranışı ve Sosyal Çevre soruları →

Kamu Yönetimi ve Sosyal Hizmet

  • ASHB hizmet birimleri: Aile ve Toplum, Çocuk, Engelli ve Yaşlı, Kadının Statüsü, Sosyal Yardımlar GM; Şehit Yakınları ve Gaziler DB.
  • 2021'de ÇSGB ikiye ayrıldı: Aile ve Sosyal Hizmetler B. ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik B. SHÇEK 633 KHK (2011) ile kaldırıldı.
  • ŞÖNİM (6284 m.14): 7/24 destek ve izleme. ÇODEM: suça sürüklenen, mağdur, sokakta çalışan çocuklar. Kadın konukevleri.
  • 3294: SYDV mütevelli heyeti başkanı vali/kaymakam. 5393: büyükşehir ve 100.000+ nüfuslu belediyeler kadın ve çocuk konukevi açar. Hizmette yerellik ilkesi.

Kamu Yönetimi ve Sosyal Hizmet soruları →

Sosyal Hizmet Araştırmaları

  • Geçerlik: ölçülmek isteneni ölçme; güvenirlik: tutarlılık. Ölçek düzeyleri: sınıflama, sıralama, eşit aralık, oran (gelir, yaş).
  • Örnekleme: olasılıklı (basit seçkisiz, tabakalı, sistematik) / olasılıksız (kartopu, amaçlı, kota).
  • I. tip hata: olmayan etkiyi var sanmak (α); II. tip hata: var olan etkiyi bulamamak (β).
  • Tek denekli desen: A taban çizgisi, B müdahale (AB, ABAB). Araştırma etiği: aydınlatılmış onam, çocukta veli izni + çocuğun onayı, gizlilik.

Sosyal Hizmet Araştırmaları soruları →

Sosyal Hizmet Etiği

  • NASW temel değerleri: hizmet, sosyal adalet, bireyin onuru ve değeri, insan ilişkilerinin önemi, dürüstlük, yetkinlik.
  • Biestek ilkeleri: bireyselleştirme, duyguların amaçlı ifadesi, kontrollü duygusal katılım, kabul, yargılamama, kendi kaderini tayin, gizlilik.
  • Loewenberg-Dolgoff etik sıralaması: en üstte yaşamı koruma ilkesi.
  • Gizliliğin sınırı: çocuk istismarı ve ciddi zarar riski bildirilir. Çoklu (ikili) ilişki yasaktır.

Sosyal Hizmet Etiği soruları →

Sosyal Politika

  • Esping-Andersen: liberal, muhafazakâr-korporatist, sosyal demokrat; dekomodifikasyon = piyasaya bağımlı olmadan geçinebilme.
  • Titmuss: kalıntı, endüstriyel başarı-performans, kurumsal yeniden dağıtıcı model. Beveridge Raporu (1942): beş dev kötülük.
  • İlk zorunlu sosyal sigorta: Bismarck Almanyası. Sosyal yardım primsiz ve muhtaçlık testine dayalı; sigorta primli.

Sosyal Politika soruları →

Sosyal Psikoloji

  • Asch: grup baskısıyla uyma (çizgi deneyi). Milgram: otoriteye itaat; deneycinin uzaklaşması ve kurbanın yakınlaşması itaati azaltır.
  • Seyirci etkisi (Darley-Latané): sorumluluğun dağılması ve çoğulcu bilgisizlik; kalabalık arttıkça yardım azalır.
  • Bilişsel çelişki (Festinger): tutum-davranış tutarsızlığı rahatsızlık yaratır; yetersiz gerekçelendirmede tutum değişir (1$-20$ deneyi).
  • Temel yükleme hatası: başkasının davranışında kişiliği abartma; kendine hizmet eden yanlılık: başarı içsel, başarısızlık dışsal.
  • Grup düşüncesi (Janis): yenilmezlik yanılsaması, öz sansür, zihin bekçileri, oy birliği yanılsaması.
  • Sosyal kaytarma, grup kutuplaşması, hale etkisi, kendini doğrulayan kehanet (Rosenthal-Pygmalion).

Sosyal Psikoloji soruları →

Sosyal Refah

  • Wilensky-Lebeaux: kalıntı (geçici, son çare) ve kurumsal (sürekli, herkese açık) yaklaşım.
  • Evrensel hizmet: gelir testi yok; seçici hizmet: gelir veya muhtaçlık testi.
  • Giddens Üçüncü Yol: sosyal yatırım devleti, insan sermayesi, "sorumluluksuz hak olmaz".

Sosyal Refah soruları →

Evde Bakım Hizmetleri

  • 2828 ek-7: bakıma muhtaç engelliye evde bakım; hanede kişi başı gelir net asgari ücretin 2/3'ünden az olmalıdır.
  • Hane geliri hesaplanırken bakıma muhtaç engelli birey sayısı ayrıca dikkate alınır (ilgili yönetmelik hükümleri).
  • Bakım ihtiyacı sağlık kurulu raporu ve sosyal inceleme ile belirlenir.

Evde Bakım Hizmetleri soruları →

Sosyal Hizmet Mevzuatı

  • 5395 Çocuk Koruma Kanunu: korunma ihtiyacı olan ve suça sürüklenen çocuk; koruyucu-destekleyici tedbirler (danışmanlık, eğitim, bakım, sağlık, barınma).
  • Korunma ihtiyacı olan çocuğu görevli kamu personeli ve kolluk Bakanlığa bildirmekle yükümlüdür.
  • 2828: korunma altındaki gençlerin kamuda istihdamı (ek-1); bakım tedbiri; evde bakım (ek-7).

Sosyal Hizmet Mevzuatı soruları →

Bireyle Sosyal Hizmet

  • Problem çözme süreci: başlangıç/ilişki kurma - veri toplama ve değerlendirme - planlama - uygulama - değerlendirme - sonlandırma.
  • Güçlendirme yaklaşımı (Saleebey): sorunlara değil güçlere odaklanma.
  • Görüşme teknikleri: içerik yansıtma, duygu yansıtma, açık uçlu soru, özetleme, yüzleştirme.
  • Kriz müdahalesi (Caplan): kriz 4-6 hafta, kısa süreli, "şimdi ve burada", değişime açık dönem.

Bireyle Sosyal Hizmet soruları →

Engellilik ve Sosyal Hizmet

  • Modeller: tıbbi (bireysel), sosyal (engel toplumdadır), hak temelli; ICF (DSÖ, 2001) biyopsikososyal model.
  • BM Engelli Hakları Sözleşmesi: makul düzenleme (orantısız yük getirmeyen gerekli değişiklikler).
  • ÇÖZGER: 18 yaş altı için özel gereksinim raporu (düzeyler: hafif, belirgin, ileri, çok ileri).

Engellilik ve Sosyal Hizmet soruları →

Çocuk Koruma

  • 5395 tedbirleri: danışmanlık, eğitim, bakım, sağlık ve barınma tedbirleri.
  • Bakım tedbiri: çocuk resmî/özel kuruluşa veya koruyucu aileye yerleştirilebilir.
  • Önce aile yanında destek; kuruluş bakımı son çare, çocuğun üstün yararı esastır.

Çocuk Koruma soruları →

Çocuk İhmali ve İstismarı

  • Türler: fiziksel, duygusal, cinsel istismar; fiziksel, duygusal, eğitim ihmali. İstismar zarar veren eylem, ihmal karşılanmayan ihtiyaçtır.
  • Munchausen by proxy: bakım veren hastalık belirtisi uydurur/oluşturur.
  • Belirtiler: farklı evrelerde morluklar, açıklamayla uyumsuz yaralanma. Kesin kanıt aranmaz, ivedi bildirim; çocuk tekrar tekrar sorgulanmaz (ÇİM).

Çocuk İhmali ve İstismarı soruları →

Sosyal İnceleme Raporu

  • Gözlem ve ifadeler nesnel aktarılır; mesleki değerlendirme bölümünde kuramsal yorum, güçlü yönler ve riskler yazılır.
  • Yargılayıcı ve etiketleyici ifadelerden kaçınılır; bilgi kaynağı belirtilir, söylenti ile doğrulanmış bilgi ayrılır.
  • Rapor gizlidir; yalnız yetkili birimle paylaşılır, KVKK (6698) ve veri en aza indirme ilkesi gözetilir.

Sosyal İnceleme Raporu soruları →

Yoksulluk ve Sosyal Hizmet

  • Mutlak yoksulluk: asgari ihtiyaçların karşılanamaması (Rowntree). Göreli yoksulluk: medyan eşdeğer gelirin %50-60'ının altı (TÜİK GYKA).
  • Yoksulluk kültürü: Oscar Lewis. Sosyal dışlanma: René Lenoir (Fransa, 1974).
  • Yapabilirlik yaklaşımı: Amartya Sen; İnsani Gelişme Endeksi'nin temeli.

Yoksulluk ve Sosyal Hizmet soruları →

Türkiye'nin Toplumsal Yapısı

  • 1950 sonrası kırdan kente göç: itici etkenler (tarımda makineleşme, toprağın bölünmesi), çekici etkenler (iş, eğitim, sağlık).
  • Gecekondu: 775 sayılı Gecekondu Kanunu (1966); hemşehrilik ağları, Kıray'ın tampon mekanizmaları.
  • Planlı dönem: I. Beş Yıllık Kalkınma Planı 1963. 24 Ocak 1980 kararları ile dışa açık ekonomiye geçiş.
  • 1961 Türkiye-F. Almanya işgücü anlaşması ile dış göç; 1973 sonrası aile birleşimi.
  • Köy Enstitüleri: 3803 sayılı Kanun (1940), İ. Hakkı Tonguç; 1954'te kapatıldı.
  • Nüfus: doğurganlık 2,1'in altında (2023: 1,51), 65+ oranı %10'u aştı, hane büyüklüğü azalıyor, ortanca yaş yükseliyor.

Türkiye'nin Toplumsal Yapısı soruları →

Sık sorulan sorular

Sosyal Çalışmacı unvan değişikliği sınavı kaç sorudur?

2025 ASHB resmî tablosuna göre Sosyal Çalışmacı unvan değişikliği sınavı 50 sorudan oluşur; sorular 18 konuya dağıtılır.

Sosyal Çalışmacı unvan değişikliği sınavında hangi konular var?

Konular: Aile ile Sosyal Hizmet, Grupla Sosyal Hizmet, İnsan Davranışı ve Sosyal Çevre, Kamu Yönetimi ve Sosyal Hizmet, Sosyal Hizmet Araştırmaları, Sosyal Hizmet Etiği, Sosyal Politika, Sosyal Psikoloji, Sosyal Refah, Evde Bakım Hizmetleri, Sosyal Hizmet Mevzuatı, Bireyle Sosyal Hizmet, Engellilik ve Sosyal Hizmet, Çocuk Koruma, Çocuk İhmali ve İstismarı, Sosyal İnceleme Raporu, Yoksulluk ve Sosyal Hizmet, Türkiye'nin Toplumsal Yapısı.

Konu özeti PDF ücretsiz mi?

Evet. Tüm konuların sınavda en çok sorulan bilgilerini içeren özet PDF ücretsiz indirilebilir. Aynı özetleri slayt sayfasından sesli de dinleyebilirsiniz.